Verhalenvandestamtafel's Blog

Eendeneieren en Nieuw-Zeelandse Lamsboutjes….

De jeugd en de oudere mannen van het dorp waren vroeger verwoed eendeneieren zoekers maar van de Grutto en de Kievit waren ook altijd heel smakelijk.

Zo waren er twee vrienden die ook hun geluk es ging zoeken bij de Hamsterborgh bij Den Ham. Daar staan hele hoge bomen en een van de mannen zei van ik ga kraaien eieren proberen als jij ze zo opvangt gooi ik ze voorzichtig naar beneden. Het rood harig monster klom in de boom en even later riep hij daar komen ze , nou alles wat naar beneden kwam geen eieren, het varken scheet naar beneden en zijn kameraad kreeg de volle lading in zijn nek. Die liep de hele terug weg door het land te vloeken en te schelden.

Zo kon het ook wel es gebeuren dat de jeugd bij de spoordijk  en het schipsloot aan het zoeken waren en dat er dan een politieagent aan kwam, meestal namen ze dan de benen maar soms liepen ze de agent in de armen, en als ze dan een pet op hadden (waar meestal de eieren onder zaten) kregen ze een klap op hun hoofd en riep de agent gaat het goed jongens???? Terwijl hun de eierstruif over hun gezicht liep.

Zo kwam er in het begin van de jaren 90 een Zwitser in het dorp wonen samen met zijn Friese vriendin, een vrolijk stel hij was altijd zeeman geweest op de wilde vaart zei serveerster op een rijnboot, en hij mocht graag zoals het hoort in Zwitserland en regio, naar het café gaan en werd al gauw een echte vriend van de kastelein.

 Zo moesten de mannen ook maar es eieren zoeken, de kastelein was een echte stroper op dat gebied en wist precies waar hij wezen moest. De Zwitser kwam op de fiets naar de boerderij waar de kastelein zijn schapen aan het voeren was, maar verderop konden ze zo de landerijen in (toen was er nog niet zoveel industrie als nu en was er een schitterend onbekend natuurgebied), de mannen gingen richting het spoor en zo langs de dijk richting Gaarkeuken, de Zwitser had een tasje meegenomen die dacht dat er wel honderden eieren lagen, de kastelein lachte maar wat. Zo kregen de mannen heel wat eieren ze waren op de fiets die lagen in het gras bij de spoordijk, gegeven moment hadden ze iets van 20 eieren en de kastelein vond het wel prima zo, de eieren die al bebroedt waren lieten ze natuurlijk gewoon liggen.

Toen moesten ze op de fiets terug aangezien de Zwitser geen echte fietser was ging het allemaal een beetje raar, hij moest over de dijk richting Noordhorn en ineenkeer een schreeuw “de remmen doen het niet meer” en hij reed met twee fietsen de kastelein moest natuurlijk nog een klein stukje zoeken naar eieren en liep al aan de andere kant, daar ging de Zwitser met een rotgang naar beneden, de kastelein moest vreselijk lachen om de komiek en kon net de andere fiets van hem overnemen, de Zwitser riep van de fiets mag naar de kloten wezen maar de eieren zijn nog heel.

Kom zei de kastelein mooie gestoorde we gaan naar het café er komt straks een vriend van me die heeft een vleesgroothandel in Groningen, ik lever hem meestal eendeneieren en dan krijg ik Nieuw-Zeelandse Lamsboutjes. Oh lekker zei de Zwitser ja die gaan we morgen eten zei de kastelein neem je vrouwtje maar mee.

deze mooi laten liggen!!!

De winter van februari 1979 was bar en boos, de drie noordelijke provincies waren compleet van de buitenwereld afgesloten, zo ook in dit kleine Groningse dorpje.

Meters hoge sneeuwduinen en onbegaanbare wegen was het resultaat van een laag ijzel en veel stuifsneeuw uit het oosten met een harde wind. De enkeling die probeerde naar het werk te komen strandde al gauw, en de scholen werden gesloten de mensen werden geadviseerd thuis te blijven en de radio stond bij de meesten op Radio Noord, maar goed dat de mensen thuis bleven zelfs het leger werd ingeschakeld om de wegen en het spoor vrij te maken..

In de kroeg werd het steeds kouder door dat de gevel kachel de volle oostenwind op de afvoer had staan en steeds uitwaaide, en één kachel kon de ruimte niet warm krijgen want het vroor dat het knapte, en de buitendeur kwam regelmatig open iedereen was toch thuis en de vrijgezellen vonden dit slechte weer wel goed even bijpraten om de stamtafel over wie er gestrand was onderweg. He, kastelein zat de kachel es wat hoger riep een van de gasten, dat wil niet zuchtte de man het kreng waait iedere keer uit maar de monteur komt er zo aan. Een kwartier later kwam de monteur binnen glijden net een ijspop, hé buurman riep een van de gasten, je wilt zeker wel een beerenburger om op te warmen?

Ja, doe maar één buurman, dan zal ik die kachel es aan de praat maken, zo gezegd zo gedaan. De kachel brandde zoweer maar ging ook zomaar weer uit, de kroeg staat op de hoek en vlak naast de molen, daar draaide de wind als een gek omheen, maar iedere keer als de monteur de kachel weer aan de gang kreeg, kreeg hij weer een borreltje van de stamgasten die hadden daar wel schik in.

Opeens kwam de kasteleinsvrouw tevoorschijn met een grote pan erwtensoep, die werd op die andere kachel gezet, soepkommen voor de dag en iedereen die binnenzat of naar binnenging kreeg een kom erwtensoep, nou zei de monteur dit is grandioos, zolang het slecht weer blijft kom ik regelmatig langs om de kachel te controleren, “ja”zei zijn buurman en ik ga met je mee stel je voor dat je uitglijd, nou de heren hebben het geweten ze kwamen drie dagen op de knieën thuis en ze kregen iedere keer een donderpreek van hun vrouw, maar ja ze hadden een goed excuus:”We kunnen de mensen niet in de kou laten zitten”.

Tijdens dit slechte weer raakten de voorraden ook op zo had de bakker geen meel meer, de slager raakte ook in een rap tempo door zijn voorraden heen, de buurtwinkel raakte ook al aardig leeg de mensen begonnen te hamsteren, de kastelein krabbelde zich ook al achter zijn oor dit wordt krap jongens met het bier, nou zei een van de zonen van de veerijder wij gaan morgen proberen om in de stad te komen we hebben nog stieren op de wagen staan die moeten naar het slachthuis maar we konden niet verder die worden nu bijgevoerd en staan goed beschut, misschien kunnen we dan wel gelijk bier meenemen, nou dat is net wat zei de kastelein, ik zal es bellen met de vertegenwoordiger van mijn leverancier, die was dol enthousiast en vroeg of ze ook bier mee konden nemen voor de omliggende dorpen, ja dat kan wel als je regelt voor een goede vergoeding voor de jongens en voor de veerijder dan wordt dat geregeld, de volgende dag keek menig kastelein raar op dat hun voorraden geleverd werd met een veewagen, maar de zonen van de veerijder en de kastelein vonden het best goed ze hadden een leuke dag eerst naar het slachthuis met de stieren en later bier rondbrengen.

Begin jaren 70 was er een gigantisch groot dorpsfeest Noordhorn bestond(geloof ik) 750 jaar. Het was reuze gezellig in het dorp en er moest ook iets geregeld maar hoe het precies zat weet ik niet meer, maar de kastelein moest de drank en de catering regelen, stoelen en tafels werden ergens gehuurd in de buurt van Assen, en werd in de loods van de garage verderop gestald, ook was er een bar en het hele gebeuren kon beginnen zo waren er modeshows en allerlei optredens. De familie en kennissen werden ingeschakeld om te helpen de dorstige kapper had het prima naar zijn zin en zat samen met John Woodhouse de bekende accordeonist in het café ze konden elkaar al jaren.

Het volk kwam van alle kanten binnenstromen in de gelegenheden, ’s avonds was er van alles te doen, maar ook voor de kinderen werden er allerlei leuke dingen georganiseerd, zo ook een optreden van “Pipo de Clown en Mammaloe”. Volgens de televisie was Pipo een echte kindervriend, maar in de praktijk bleek dit heel anders uit te pakken.

De organisatoren van de festiviteiten zaten een beetje met de handen in het haar, Pipo de Clown bleek een acteur met STER-alures te wezen, de kinderen moesten stil zijn en mochten niet te veel lawaai maken en nog veel meer moeilijk gedoe, verdomme zei een van de organisatoren wat een misselijke man is dat, wat is er aan de hand zei de kastelein, de vertelde het hele verhaal, is er al betaald vroeg de kastelein. “Nee” nog niet, oh laat mij dat varkentje maar even wassen, en daar ging de kastelein achter het podium, en vroeg aan de “meneer” wat de bedoeling was, de kinderen moeten stil wezen anders ga ik het podium niet op riep de acteur. Je moet niet zoveel kapsones hebben zei de kastelein anders kan je weer opdonderen naar Hilversum zonder één rooie cent te ontvangen, en dan bel ik wel even naar de krant dat Pipo de Clown de kinderen in Noordhorn in de steek heeft gelaten omdat ze te enthousiast waren. De man bond gauw in en had wel in de gaten dat er met dat kleine manneke (de kastelein) niet viel te spotten.

Het werd een schitterend optreden de kinderen allemaal blij zelfs mochten er nog kinderen met Mammeloe op de foto, Pipo de Clown was al lang vertrokken die wou zeer snel weg uit dat rare dorp…….

Golven van de Zee……….

Al jaren waren de stamgasten aan het zeuren van wanneer gaan we es zeevissen? Ja, ja zei de kastelein die niet kon zwemmen, dat moeten we maar es even zien.

Maar op een avond het was gezellig en de kastelein dronk ook maar een biertje mee begonnen ze er weer over, wel verdraaid zei de kastelein we gaan morgen bellen en dan regelen we een boot. Wacht maar even zei een van de stamgasten ik bel men oom wel even die is toch visser in Zoutkamp, misschien kunnen we wel met zijn schip mee.

Die werd gebeld en alles was zo geregeld.

Vier weken later……, ’s morgens om half zeven was het al een hele drukte op de hoek van de straat het café zat al weer bijna vol, 27 mensen die gingen zeevissen en wilden natuurlijk allemaal koffie en thee.

De laatste druppelden al binnen twee belden nog op het laatste moment af die zaten nog ergens stomdronken in de kroeg in de stad.

Half acht daar gingen ze met de auto naar Lauwersoog wat hooguit een half uurtje rijden is, de schippers stonden hun gasten al op te wachten het was prachtig weer dus er was niets aan de hand althans dat dachten de mensen.

Na zo’n drie kwartier varen begon het gedonder voor de meesten, er is een stevige branding tussen Ameland en Schiermonnikoog, er waren gelijk 4 mensen ziek ze werden steeds stiller en waren spierwit in hun gezicht, daar ging de eerste over de reling hangen een paar grapjassen begonnen al te jennen van is het lekker moet je ook een biertje???

Even later lag een van de grapjassen zelf ook over de reling hahahaha.

Na een uur doorvaren ging de motor langzamer lopen stationair en brulde de schipper:

“ je kunt gaan vissen”

Er werd veel gevangen die dag zo’n 1700 makrelen  en iedereen had veel plezier, zelfs de mensen die ziek waren knapten weer wat op sommigen riepen gooi mij maar over boord en gingen nooit weer mee die waren genezen van Zeevissen.

Zo werd het zeevissen van uit de kroeg geboren, er waren leuke dagen bij maar ook één dag die staat mij nog goed in het geheugen gegriefd.

Zo was er een dag bij dat we ook gingen zeevissen. Het was behoorlijk ruig weer, en vroegen aan de schipper is het wel vertrouwd ja zei hij, het kan wel, nou dat hebben we geweten, op datzelfde moment werd er een boek uitgebracht en dat zal symbolisch gebeuren op Rottumeroog, en op dat moment werd dat afgeblazen want het weer was te onstuimig op de Dollard om er heen te varen van uit de haven van Delfzijl.

En wij voeren rustig vanaf Lauwersoog de woeste zee op. Die dag was er niemand ziek dat kwam puur door de angst er werd die dag praktisch niets gevangen de golven waren echt huizenhoog, de schipper voelde zich ook niet zo lekker en zei later dat hij zich behoorlijk had verkeken op het weer en de berichten. Hij moest doorvaren naar rustiger water waar hij kon draaien zonder om te kieperen met de boot zo erg ging het tekeer maar gelukkig iedereen stapte later die dag ongedeerd de wal op er was zelfs een die kuste de grond.

Geen vis dan maar garnalen dat hebben we ook al es beleefd, prachtig weer en er werd zelfs nog gezwommen op zee, maar er werd geen vis gevangen verdorie zei de kastelein we moeten wel vis hebben dat hebben we ze beloofd dit wordt niets, oh zei een van de gasten ik bedenk wel wat (hij had jaren bij deze schipper gevaren en wist wel wat), he schipper dit wordt niets vandaag he, nee bromde die ’t is waardeloos ,wordt niks jong.

“Moest ook een borreltje schipper”, vroeg z’n oude knecht “nee dat kan eigenlijk niet, jong” zei de man, “Eén”, zei de oude knecht, “nou vooruit” zei de schipper één, en van één komt twee, op eens zei de kastelein zit hier geen garnalen schipper, nou zei de schipper dat weet ik eigenlijk niet we kunnen het wel even proberen maar t is wel een hels werk, nou zei z’n oude knecht dat valt wel mee ik weet nog wel hoe het werk, nou vooruit dan zei de schipper gooi de netten maar overboord en stook de kookketel voor de garnalen maar op. En ja hoor , na één sleep hadden ze een prachtige vangst garnalen de lopende band kwam aan zodat ondermaats spul zo de zee weer inging en de rest kwam via de band de ketel in en er waren manden vol garnalen, en natuurlijk was er weer iemand bij die de meeste garnalen wou hebben twee vuilniszakken vol, was er een zodanige grapjas bij die prikte zijn zak lek. Dat gebeurde met het overstappen van het schip naar de kade , mijn garnalen riep de man en kroop op z’n knieën om de garnalen terug te doen in de kapotte zak, iedereen lachen natuurlijk. 

Het hele dorp at dat weekend garnalen, en het zeevissen werd nog jarenlang voortgezet altijd gezellig maar er werd nooit weer met slecht weer gevist.

Verhalen van de stamtafel gaat over de verhalen van de laatst gesloten stamkroeg van Noordhorn naast de molen. Ook zijn er de verhalen die door de mensen zijn verteld aan de “stamtafel” en die ik toegestuurd heb gekregen, het is leuk om dit door te geven en hoop dat een ieder hier van mag genieten,

veel plezier,

Frans van der Veen.

De Stamtafel

De molen slaat op hol…..

Noordhorn bezit gelukkig nog steeds een mooie molen, maar die was er eind jaren tachtig begin negentig niet meer geweest.

Het was op een maandag ergens in februari het was tamelijk zacht voor de tijd van het jaar, maar rond de middag begon het als een gek te waaien een echte storm, nou kastelein, dat gaat tekeer buiten. “Ja”, zei de man dat kun je wel zeggen, wie is er op de molen? Vroeg iemand anders, nou volgens mij niemand hoezo? Nou hoor je dat niet dan die wieken draaien als een gek, zo dan, even kijken, deksels zei de kastelein dit gaat niet goed en zag al een stuk van de wieken wegschieten zo over het dak van de buren, maar even bellen met de brandweer, ja zei iemand anders, en met een molenaar hij moet uit de wind, zogezegd zogedaan, de stukken van de wieken lagen her en der verderop in het dorp. De vrijwillige molenaar en de brandweer waren net op tijd bij de molen, want de rook kwam er al boven uit. Gelukkig kregen ze de wieken uit de wind en kon de rem er weer op. En de rook kwam door dat de houten onderdelen heel snel overelkaar heen liepen en door de hitte ontstond al rook, waren ze 10 minuten later geweest dan was de complete molen afgebrand en mogelijk ook de omliggende huizen. Want met windkracht 8 is er geen houden aan.Gelukkig voor de Noordhorners is de molen er nog en is het tijdens de wintermaanden een echte blikvanger met al zijn lampjes.(samen met de kerstboom natuurlijk maar daar komen we later op terug).

En is het voor de vrijwillige molenaars natuurlijk prachtig dat ze dit in stand kunnen houden.

 De molen van Noordhorn